Gezamenlijk gezag

Als er gesproken wordt over gezamenlijk gezag, dan gaat het over een speciale vorm van ouderlijk gezag. Op het moment dat het gezag over een kind bij één ouder berust, en deze gaat een (nieuwe) relatie aan, dan is het mogelijk dat de ouder en partner samen naar de rechtbank gaan en een verzoek indienen dat zij samen belast willen worden met het gezamenlijk gezag. Er is wel een situatie waarin het gezag alleen maar bij een ouder kan komen rusten en dat is wanneer de andere ouder is overleden of wanneer er sprake is van een echtscheiding waarbij de rechtbank heeft gekozen dat het gezag bij de ene ouder komt te berusten. De wet bepaalt dat er bij een scheiding ouders allebei het gezag blijven uitoefenen, maar dat geldt niet meer wanneer hier tegenin wordt gegaan in het belang van het kind. Als de ouders het er niet over eens zijn dan zal de rechter bekijken hoe de situatie is en in het belang van het kind een keuze maken.

Redenen gezamenlijk gezag

Er kunnen diverse redenen zijn waarom dat de ouder en partner kiezen voor gezamenlijk gezag. Misschien willen zij voorkomen dat een kind onder voogdij komt te staan van de Raad van de Kinderbescherming. Dit kan namelijk gebeuren wanneer de ouder niet meer in staat is om het gezag uit te oefenen over het kind of de kinderen wanneer zij nog wel in leven is. Juridisch gezien is er dan niemand anders en dan wordt Bureau Jeugdzorg de voogd van een kind en dat kan dus voorkomen worden met gezamenlijk gezag.

De rechten en plichten bij gezamenlijk gezag
De partner krijgt bij gezamenlijk gezag ook de rechten die de ouder heeft. Hij of zij mag dan ook als wettelijk vertegenwoordiger optreden bij diverse zaken. Hierbij kun je denken aan bankzaken of het aangaan van een arbeidsovereenkomst. De partner mag dan ook beslissingen nemen ten aanzien van het kind, ook over het medisch handelen. Maar dat is niet alles, want er zijn ook plichten verbonden aan het gezamenlijk gezag. Dit is onder andere de onderhoudsplicht. De partner is ook aansprakelijk voor alle handelingen van het kind.

Gezamenlijk gezag aanvragen
Wanneer je gezamenlijk gezag aan wilt vragen dan zal dat altijd starten bij een advocaat. De aanvraag moet namelijk bij de rechtbank in worden gediend. De aanvraag moet ook gemotiveerd worden in een speciaal verzoekschrift. Daar horen ook wat documenten bij die de motivatie zullen ondersteunen. Deze moeten worden gevoegd, zoals de geboorteakte van de ouder, partner en het kind. Als er een scheiding is geweest moet ook deze akte toe worden gevoegd. Op dit moment kunnen twee ouders (niet getrouwd of geregistreerd partnerschap) die wel samenwonen of juist niet, gezamenlijk gezag aanvragen bij de rechtbank. Er kan dan gebruik worden gemaakt van een formulier dat je kunt vinden op rechtspraak.nl. Op het moment dat de ouder niet het gezag heeft en wel in leven is, dan moet er een zogenaamde referteverklaring worden getekend. Vervolgens zal dan het verzoekschrift naar de rechtbank worden gestuurd. In de meeste situaties doet de rechtbank uitspraak zonder aanwezigheid van de betrokkenen. Je krijgt dan gewoon een beschikking thuisgestuurd met informatie over de mogelijkheden van beroep als je het er niet mee eens zou zijn.

Gezag over het kind

Minderjarigen, dus van 0 tot 18 jaar, staan altijd onder gezag. Het gaat dan over ouderlijk gezag of over de voogdij. Bij het ouderlijk gezag kan gezegd worden dat het door de ouders gezamenlijk of door één ouder uit wordt geoefend. Bij de voogdij kan gezegd worden dat het door een ander dan een ouder uit wordt geoefend. Als je het gezag hebt over je kind dan ben je verantwoordelijk voor de verzorging en opvoeding van het kind. Je hebt daarbij ook een onderhoudsplicht. Je bent dan ook de wettelijke vertegenwoordiger en je beheert het vermogen van het kind. In Nederland staan bijna alle minderjarigen onder gezag. Dit wil zeggen dat zij bepaalde beslissingen niet zelfstandig (alleen) mogen nemen. Daarbij oefent een van de ouders het gezag uit, maar daarbij kan ook een niet-ouder gezag over een kind hebben.

Kind erkennen
Een kind kan erkend worden bij de gemeente. Dit kan bij de geboorte worden gedaan, maar ook tijdens de aangifte van de geboorte of op een later moment. Op het moment dat een man die niet getrouwd is met de moeder van zijn kind, kan hij toch officieel het vaderschap van het kind op zich nemen. Dit noemen we erkenning. Daarbij kan een kind ook al erkend worden voordat het is geboren. Dit noemen ze dan erkennen van de ongeboren vrucht. Er ontstaat door de erkenning een juridische band tussen de vader en het kind, dit wordt ook wel de familierechtelijke betrekking genoemd. Daarbij is de (juridische) vader verplicht om zijn kind te onderhouden. Een kind heeft dan op zijn beurt het recht op een erfenis.

Erkenning, vervangende toestemming
Er kan ook sprake zijn van de toestemming voor erkenning van de moeder van wie het kind nog geen zestien jaar is of van de toestemming van het kind van twaalf jaar of ouder. Dit kan vervangen worden op verzoek van de man die het kind wil erkennen of door de toestemming van de rechtbank. Hier zou sprake van kunnen zijn als de sprake is van erkenning van de belangen van de moeder bij een ongestoorde verhouding met het kind. Of wanneer het de belangen van het kind niet zou schaden. Ook kan het wanneer de man de verwekker is van het kind. Er moet altijd goed gekeken worden naar de mogelijkheden en hoe een kind erkend kan worden. Als dat helder is dan kun je naar de gemeente en alle documenten inleveren. Meestal is het snel geregeld wanneer er niets geks aan de hand is. Zorg er daarom voor dat je weet aan welke voorwaarden je moet voldoen als je je kind wilt erkennen of wanneer er sprake is van gezamenlijk gezag en je dit wilt blijven behouden.